Dolar Neden Yükseliyor? Yükselmeye Devam Edecek mi?

1 235

Dolar Neden Yükseliyor, Aralık 2018’de Dolar Kaç TL Olacak?

Neredeyse beş yıldır hemen her gün dolar yükseliyor ve bu yükseliş hayatımızı başta ithal ürünler olmak üzere oldukça önemli ölçüde etkiliyor. Öyle ki 2013 yılında 50 – 60 bin düzeyinde olan araçlar bugün 130-140 bin TL düzeyine ulaşmış durumda. Otomobil ithal ettiğimiz bir ürün değil hatta en güçlü ihraç kalemlerimizden bir tanesi ama maalesef ihracatımızda ithalat temelinden meydana geliyor. Bir çok ihracat ürünümüz de durum pek farklı değil, yani klasik bir ezber olan para birimin değer kaybederse ihracatın artar kuralıda maalesef önemini yitiriyor. Artan kurla birlikte ihracat unsurlarınızın maliyeti de artıyor ve yine daha az kar ediyorsunuz.

Ülkemizin son dönemde yaptığı oldukça büyük yatırımlar mevcut, köprüler, şehir hastaneleri, yollar, tüneller ve bir çoğunu yapan şirketlere oldukça yüksek gelir garantisi dolar üzerinden verilmiş durumda. Yani devletimiz dolarla borçlanmış ve her yıl yüklü miktarlarda Türk Lirası verip dolar almak zorunda. Aynı zamanda Türk ekonomisinin en büyük şirketleri, reel sektörün devleri, bankalar gibi bir çok teşebbüs dolarla borçlanmış durumda ve yalnızca 2018 yılının ikinci yarısında 220 milyar dolar düzeyinde ödeme yapmak zorunda. Bunun yanı sıra toplam dış borcumuzun 450 milyar TL olduğu gerçeğini de unutmamak gerekir.

Yukarıda oldukça kısa bir özeti verilen mevcut ekonomik durumumuza bakıldığında bir ekonomik kriz veya en hafif tabirle bir ekonomik sıkışıklık tahmini yapmak zor değil. Bunun yanı sıra yüksek işsizlik, tarım ve hayvancılık başta olmak üzere  bir çok sektörde düşük üretim, düşük oranda kadın istihdamı gibi yapısal değişiklik gerektiren sorunların varlığı krizi derinleştiriyor diyebiliriz.

Doların Yükselmesi Neden Kötü?

Dünya’nın rezerv para birimi olan dolar, altında dahil olmak üzere hemen hemen her şeyin değeri dolar üzerinden belirlenmektedir. Doların yükselmesi ilaç, medikal ürün, otomobil, telefon, akaryakıt başta olmak üzere tüm ithal ürünlerin fiyatlarını etkileyecek olup uzun vadede enflasyonu tırmandırıcı etkisi ise çok daha fazla görülecektir. Yazımızı okurken felaket tellallığı yaptığımızı düşünebilirsiniz ancak son bir yıldır Türk Lirası karşısında neredeyse tüm para birimleri değer kazanmıştır ve bu para birimlerine Suriye Lirası ve Venezuella Bolivarı da dahildir.

Dolar Nasıl Düşer?

Dolar ve diğer yabancı para birimlerine karşı Türk Lirasının değer kazanabilmesinin ise yolu bellidir. Öncelikle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tamamıyla serbest bırakılmalı ve hiçbir şekilde kararlarına siyasetçiler tarafından müdahale edilmediğine yatırımcılar dahil herkes ikna edilmelidir. Üretime dayalı sektörlere teşvikler verilmeli, beyin göçü durdurulmalıdır. Kısacası Dünya’nın herhangi bir ülkesinde bir ekonomik kriz ile nasıl baş ediliyorsa yapılması gerekenler ülkemiz içinde farklı değildir. Eğer doğru şekilde müdahale edilmez ve 2001 krizinde yapılan yapısal ekonomik değişikliklere benzer değişiklikler yapılmazsa aralık 2018’de dolar için 6 TL tahmini karamsar olmaz.

 

Bunları da beğenebilirsin Yazarın diğer kitapları