Bretton Woods Nedir?

0 253

Bretton woods sistemi nedir?

Ekonomik güvensizliğin zirveye çıktığı bir dönem olan İkinci Dünya Savaşı’nın nihayetine yaklaşılan 1944’te uluslararası ekonomi alanında güveni tekrar inşa etmek için 44 farklı ülkeden 732 ekonomist ve siyasetçi bir araya geldi. Ekonomi tarihinin en önemli toplantılarından birini gerçekleştirdiler. Tamı tamına 21 gün süren ve bretton woods sistemi isimli yapıyı yaratan, İMF ve Dünya Bankası gibi günümüzde hala hayati önem taşıyan kuruluşları oluşturan bu toplantılara dönemin en büyük iktisatçıları katıldı.

John Maynard Keynes’in başkanlık ettiği kongrede günde ortalama 3’er oturum düzenlendi. Yapılan oturumlarda onlarca fikir ortaya atıldı ve sonunda bu fikirlerden ikisi çoğunluğun takdirini kazanmayı başardı. Keynes ve Harry Dexter White’a ait olan bu görüşler aslında birbirinden çokta farklı şeyler anlatmıyordu. Her ikisi de Uluslararası bir merkez bankası görüşünde zaten hem fikirdi. Fazla zaman kaybetmeden imzalanan anlaşmayla 1945 yılında 44 ülkeden 29’unun katılımıyla Uluslararası Para Fonu (IMF) kuruldu. Bretton woods antlaşması ile IMF’e verilen görev ülkelerin döviz kurlarının değişiminin izlenmesi olarak belirlendi. Yine aynı anlaşmayla kurulan bir diğer yapı ise Dünya Bankası’dır. Temel amacı borçlanmaya ihtiyacı olan ülkelerin ucuz maliyetli kredi temin edebilmesi olan Dünya Bankası bugün hala faaliyetlerine devam etmektedir.

Doların Rezerv Para Olma Süreci

Bretton woods sistemi ile belirlenen bir diğer önemli konu ise dolar ve altın arasındaki ilişkiydi. Buna göre 1 ons altının değeri 35 dolar olarak belirlenmiş toplantının fikir babası Amerika, Amerikan dolarının rezerv para birimi olması noktasında ilk adımı çoktan atmıştı. Ancak ağı bir taahhüt altına da girmiş getirilen her 35 Amerikan Doları karşılığında 1 onsluk ödemeyi yapacağını da peşinen kabul etmişti.

Yirmi küsür yıl boyunca ABD’nin geniş altın madenleri sayesinde Bretton woods anlaşması sorunsuz şekilde uygulanmıştı. Ancak 1973’te sistem tıkandı, çözüm olarak 1 ons altın 43 Amerikan Dolarıdır denildi. Günümüzde USD ile altın arasındaki ilişki serbest arz ve talep ile belirlenmektedir. Bretton woods anlaşması ile temelleri atılan sistem günümüzde hala Amerikan Dolarının rezerv para oluşu yönüyle yine de güncelliğini korumuştur.

uluslararası ekonominin dönüm noktalarından biri.

Bretton woods anlaşması ile getirilen yukarıda anlattığımız bu yapıya Bretton woods sistemi adı verilmiştir. Günümüzde sabit kur yani altın ve doların sabit değerinin olması haricinden sistem hala güncelliğini korusa da resmiyette 1960’lı yılların sonuna doğru çökmeye başlayan bu sistem 1973 yılında sona ermiştir. Dünya ekonomi tarihinin şüphesiz en önemli olaylarından biridir demek kesinlikle yerinde olacaktır. Uluslararası ticaretin kolaylaşmasından döviz ticaretine bir çok konuyu çözüme kavuşturmuştur.

Konuyla ilgili herhangi bir fikir belirtmek için hemen aşağıda yer alan yorum kısmını üye olmadan kullanabilirsiniz. Forum sitemizde bu konuyu veya istediğiniz herhangi bir konuyu tartışmaya açabilirsiniz.

 

Bunları da beğenebilirsin Yazarın diğer kitapları